Haftanın Tablosu: Özgürlük İçin Yolculuk, Eastman Johnson, 1862

Sabahın serin tazeliği sıcak terli tenlerine çarparken, at onları özgür Kuzey’e doğru götürüyordu. Başka bir hayatın, özgür bir hayatın hikâyeleri Güney’e nüfuz etti ve esaret, kölelik ve ıstırapla bağlı milyonlarca ruha umut verdi. Eastman Johnson’ın, Virginia Güzel Sanatlar Müzesi koleksiyonundan olan Özgürlük İçin Yolculuk eseri, böylesine dehşetli; ancak kararlı bir kaçışı resmetmektedir. Motifler ve melanin (koyu kahverengi veya siyah renk pigmenti) ile bölünmüş bir ülkenin hikâyesini anlatmaktadır. Amerikan İç Savaşı’nın şiddetli kalabalığı sırasında boyanmış eser, köleliğin esaretinden kaçan dört kaçağı, Afrikalı bir ailenin özgürlük mücadelesinin hikâyesini tasvir ediyor.

Eastman Johnson, Özgürlük İçin Yolculuk, 1862, Virginia Güzel Sanatlar Müzesi, ABD.

Amerikan İç Savaşı, Amerikan tarihinin en ölümcül askeri çatışması olmaya devam ediyor. 1861’den 1865’e kadar Amerika Birleşik Devletleri Kuzey Birliği ve Güney Konfederasyonu arasında bölünmüştü. Güneydeki Afrikalı insanların köleleştirilmesi sorunu, mücadelenin merkezinde yer alıyordu. Bu köle kültürünün duygusal, politik ve sosyal izleri savaşın bitiminden 156 yıl sonra bile bugün modern Amerika’da hâlâ hissedilmektedir.

İnsanlık tarafından icat edilmiş en korkunç kuruluşlardan olan kölelik, köleleşmiş insanları kendi insanlıklarından ve bireyselliklerinden soyar. Alınacak, kullanılacak ve satılacak canlı metalara indirgenirler. Kölelerin siyasi hakları yoktur. Hiçbir önemi olmadan dövülebilirler, aileleri bölünebilir, satılabilir ve öldürülebilir. Eastman Johnson’ın Özgürlük İçin Yolculuk eseri, bu baskıcı ve acımasız dünyadan kaçan bir aileyi resmetmektedir.

Eastman Johnson, Özgürlük İçin Yolculuk, 1862, Virginia Güzel Sanatlar Müzesi, ABD, detay.

Özgürlük İçin Yolculuk, sisli bir arazide atın üstünde gitmekte olan bir anne, baba ve onların iki küçük çocuğundan oluşan dört kişilik bir aileyi tasvir eder. Baba hedeflerine doğru ileri bakarken büyük çocuğunu tutar. Anne ise küçük çocuğunu tutarken kökenlerine doğru geriye bakar. Anne ve babanın gözlerinde bir irade ifadesi, olası yorgunluk ve açlığa rağmen daha güçlü bir kararlılık duygusu vardır.

Eastman Johnson, Özgürlük İçin Yolculuk, 1862, Virginia Güzel Sanatlar Müzesi, ABD, detay.

Eastman Johnson Özgürlük İçin Yolculuk tablosunda, firari köleleri çevreleyen şüpheli bir atmosferi yakalamaktadır. Karanlık sis zemini kaplar ve uzaktaki ufku bulanıklaştırır. Sabahın erken ışıkları, manzaranın solundaki uzak tepelerin zirvelerinin üzerinden gözükmektedir. Gün doğumu ışığı alçaktaki bulutlardan yansır, kasvetli mavi-gri gökyüzüne karşı beyaz parçalar halinde parıldar. Altın ve kehribar rengi dokunuşlar, sis filtresi tarafından maskelenen görünmeyen bulutların altını vurgular. Hızlıca koşan at arazide hareket ettikçe sis, bacaklarının arasında dağılarak çim ve zemin oyuklarını ortaya çıkarır. Ön planın düzensizliği ve engebeli arazi, ileride zorlu ve belirsiz bir yolculuk olacağına işaret ediyor.

Eastman Johnson, Özgürlük İçin Yolculuk, 1862, Virginia Güzel Sanatlar Müzesi, ABD, detay.

Eastman Johnson bu resmi, Amerikan İç Savaşı sırasında Kuzey Virginia’daki orduyu takip ederken çizmiştir. Resminde, yakınındaki tarlada gözlemlediği, eyalet sınırına doğru dört nala koşan Afrika kökenli bir aileden esinlenmiştir. Burada kaderlerini kendi ellerine alarak kölelikten kaçmaya çalışan bir aile görmekteyiz.

Özgürlük İçin Yolculuk, tarihsel önceliği ve sanatsal tasviri ile inanılmaz bir tablodur. 19. yüzyıl Amerikalı sanatçılarından çok azı resimlerinde beyaz olmayan insanları Amerikan deneyimi içinde olumlu ve bağımsız özneler olarak tasvir eder. Tipik olarak yabancı egzotikler, hizmetçi tebaası ve hatta köle kılığındadırlar. Nadiren özgür veya özgürlük arayan insanları buluruz. Özgürlük İçin Yolculuk’ta, ırksal olarak farklı bir izleyici kitlesi arasında rahatsız edici konuşmalar oluşturduğu için, izlemesi rahatsız edici olabilecek güçlü görüntülerden biridir. Bugün hâlâ, ön yargılar ve ayrıcalıklar hakkındaki soruları uyandırıyor.

Çeviri kaynak: https://www.dailyartmagazine.com/ride-for-liberty/

Bir Yorum Yazın