Saul Bass Kimdir? Sinemada Devrim Yaratan Grafik Tasarımcısı

Saul Bass (1920-1996), film jeneriklerini tanıtan, film afişlerini yeniden düzenleyen ve çeşitli reklam kampanyaları hazırlayan Amerikalı bir grafik tasarımcı ve film yapımcısıydı. Stanley Kubrick, Otto Preminger, Alfred Hitchcock ve Martin Scorsese gibi film endüstrisinin en büyük isimlerinden bazılarıyla, gelecek nesil grafik tasarımcılar için zemin hazırlayan birçok projede çalıştı. Saul Bass, grafik tasarım yoluyla sinemada devrim yaratan kişiydi.

Gençliği

Saul Bass, gençliğinde Yeni Bauhaus estetiğinde uzman olan usta sanatçı ve fotoğrafçı György Kepes’in (1906-2001) çırağı olarak gece düzenlenen derslerine katıldı. Daha sonra 1946 yılında grafik reklam tasarımı yapmak üzere Los Angeles’a taşındı ve birkaç yıl sonra Hollywood ile ortaklık yaparak çalışmaya başladı.

Saul Bass

Film Afişleri

-Carmen Jones

Saul Bass’ın ilk film afişi, Carmen Jones (1954) idi. Otto Preminger kendisi için yapılan bu afişten o kadar etkilendi ki tasarımcıdan film için başlık dizilerini de üretmesini istedi. O zamanlar açılış jenerikleri pek popüler değildi, çoğu insan onları önemsiz hatta gereksiz buluyordu. Ancak Bass, sektörü hızla değiştirdi ve sinematik tasarıma yönelik grafik yaklaşımında bir devrim yarattı. Filmin tamamını, genellikle akıllıca tasarlanmış bir film afişi eşliğinde tatmin edici içeriğe yalnızca birkaç saniye içinde dönüştürmeyi başaran, oldukça kolay fark edilen minimalist bir tarz geliştirdi.

Saul Bass, Carmen Jones afişi, 1954.

-Altın Kollu Adam

Altın Kollu Adam (1955), Bass’ın kariyerine adım atmasını sağlayarak onu geçtiğimiz yüzyılın en etkili grafik tasarımcılarından biri yaptı. Aynı sene, projelerinin çoğunda birlikte çalıştığı eşi Elaine Makatura ile tanıştı.

Saul Bass, Altın Kollu Adam afişi, 1955, Modern Sanat Müzesi, New York, ABD.

-Vertigo

Bass 1958’de, şimdiye kadar yapılmış en beğenilen filmlerden biri olan Alfred Hitchcock’un Vertigo‘sunda çalıştı. Kusursuz başlık dizisi ve yaratıcı görüntüler (yüzlere ait yakın çekimler, dönen spiraller vb.) kullanarak hassas bir şekilde gerilim yaratmayı başardı ve izleyiciyi Vertigo‘nun rahatsız edici evrenine davet etti.

Saul Bass, Vertigo afişi, 1958.

-Bir Cinayetin Tahlili

Bir Cinayetin Tahlili (1959) Bass’ın sinematik grafik tasarımının mükemmel bir örneğidir. Sanatçı, yalnızca birkaç siyah şekille bir vücudun silüetini göstererek filmin özünü rahatlıkla yakaladı. En sevdiğimiz filmleri, kullandığı şekillerle zenginleştirdiği için Bass’a teşekkür etmeliyiz.

Saul Bass, Bir Cinayetin Tahlili afişi, 1959.

1960’ta gösterime giren klasik film Psycho, sık sık tartışma konusu olmaktadır. Bazıları, Janet Leigh’in karakterinin öldürüldüğü ünlü duş sahnesinin aslında Hitchcock’un değil Bass’ın eseri olduğunu iddia ediyor. İlginç bir şekilde, bu prodüksiyon yayınlandıktan sonra iki isim yürüttükleri iş birliğini sonlandırmıştır.

Diğer Çalışmaları

Saul Bass’ın diğer eserleri arasında Preminger’in Bonjour Tristesse’i (1958), Exodus (1960), Hitchcock’un North by Northwest’i (1959), Kubrick’in The Shining’i, Martin Scorsese’nin Goodfellas’ı (1990) ve ünlü Casino (1995) yer almaktadır.

Saul Bass, The Shining afişi, 1980.

Kurumsal logolarda Bass, 1986’daki orijinal AT&T tasarımı ve daha sonra yeniden hayata geçirdiği 1984’teki tasarımıyla ünlüdür. Diğer logolarından bazıları, 1972 Warren Communications logosunu ve 1980’lerden Geffen Records ve Kleenex’i içerir. Bass’ın stili, zamansız sadeliği ile çekici, temiz, gösterişten uzak bir görünüm ile karakterize edilir.

Saul Bass, Geffen Records logosu, 1982.

Son olarak Bass’ın çalışmaları Modern Sanat Müzesi ve Smithsonian Enstitüsü’nün kalıcı sergilerinde yer almaktadır.

Saul Bass bize büyüleyici afişler ve başlık dizilerinden oluşan kendine özgü bir koleksiyon hediye etti. Bununla birlikte en önemlisi, sinematik grafik tasarımın sınırları içinde bize minimalist bir incelik ve alışılmadık bir sadelik hasreti bıraktı.

Kaynak: https://www.dailyartmagazine.com/saul-bass/

Merhabalar ben Sude, Yeditepe Üniversitesi Endüstri Mühendisliği 3. sınıf öğrencisiyim. Umarım çevirileri keyif alarak okursunuz.

Bir Yorum Yazın